طرح پیام

برنامه پیشگیری از مصرف مواد در دانشجویان دانشگاه ها ( طرح پیام)

مشکلات اجتماعی ، مصرف مواد مخدر، بزهکاری، رها کردن تحصیل و برخی دیگر از مشکلات اشکار و پنهان از جمله آسیب‌های اجتماعی هستند که مستلزم چاره اندیشی اساسی به‌ویژه در جایگاه بسیار مهمی مانند دانشگاه است .

دانشگاه می‌تواند نقش بسیار مهمی در پیشگیری از مواد و آسیب‌های مرتبط با آن را به عهده گیرند. ورود به دانشگاه می‌تواند دوره هیجان انگیزی باشد، اما از طرف دیگر می تواند مکانی باشد برای روبرو شدن با چالش‌های متعدد، بسیاری از دانشجویان ممکن است برای اولین بار در طول زندگی خود مواردی مانند داشتن انتظارات فراوان در سطوح فردی، بین فردی، تحصیلی و اجتماعی را تجربه نمایند. به طور مثال ترک محیط خانه، مستقل شدن، یافتن دوستان جدید و فشار همسالان که می تواند فرد را در معرض سو مصرف مواد قرار دهد. بررسی نتایج حاصل از شیوع شناسی سال های اخیر مصرف دانشجویان نشان داد روند مصرف مصرف مواد سنگین در دانشجویان دانشگاه‌ها رو به افزایش است و این افزایش در دختران بیشتر است و همچنین این مطالعات نشان دادند که نگرش بعضی از دانشجویان نسبن به مواد منفی نبوده بلکه در پاره ای از موارد نیز مثبت هم بوده است وجود باورهای هنجاری در خصوص مصرف مواد در دانشجویان و این باور که مواد سبک در دانشگاهها قابل دسترسی هستند نیز از دیگر عوامل اصلی مصرف مواد د دانشجویان در این مطالعات بوده اند .با نگاهی به نتایج به دست امده می توان لزوم تدوین و اجرای برنامه های مبتنی بر شواهد پیشگیری از مصرف مواد در دانشگاه ها را درک کرد

 برنامه جامع پیشگیری از مصرف مواد در دانشگاه‌ها دارای چهار بخش مهم است :

فاز اول: حمایت گیری و استقرار

فاز دوم: توانمندسازی

فاز سوم: اجرای برنامه در قالب بسته خدماتی و آموزشی (در دانشگاه های منتخب)

فاز چهارم: ارزشیابی برنامه و معرفی دانشگاههای برتر

 

طرح بدیع

برنامه دانشگاه های عاری از دخانیات (طرح بدیع):
مصرف مواد دخانی یکی از عوامل تهدید کننده سلامت افراد است. به ویژه مصرف سیگار و قلیان یکی از موضوعات حساس و از معضلات بشری در سالهای اخیر و نیز یکی از پیجیده ترین پدیده های انسانی ست که انسان را به چالش جدی کشانده‌ست و برای اولین بار در تاریخ بشر با اپیدمی مواجه شده که پایه ها و بنیان‌های جامعه انسانی را تهدید می کند. افزایش مصرف دخانیات در میان جوانان و عوارض ناشی از آن یکی از مشکلات بهداشتی جدی جوانان است .سالانه 5 میلیون نفر در دنیا بر اثر مصرف سیگار می میرند. سیگار 20 درصد مرگ های قابل پیشگیری در کشورهای توسعه یافته ست و به همین دلیل برخی از پزوهشگران معتقدند که سیگار مهم ترین معظل بهداشتی است . دانشجویان نیز مانند سایر اقشار جوان از این معظل در امان نیستند. اثرات مصرف دخانیات بر دانشجویان جدی، عمیق و ناتوان کننده است. بررسی های انجام گرفته در کشور ما حاکی از جدی بودن معظل مصرف مواد دخانی در دانشگاه است .

از این رو دفتر مشاوره و سلامت سازمان امور دانشجویان وزارت علوم، تحقیقات و فناوری تصمیم به تدوین راهنمای کاربردی برای اجرای برنامه دانشگاه‌های عاری از دخانیات (برنامه بدیع) گرفت .

دانشگاه بجنورد در راستای برنامه دانشگاه عاری از دخانیات اقدام به تشکیل کمیته برنامه ریزی ، تدوین خط مش ،ارایه خدمات جامع ترک مصرف مواد دخانی، برگزاری کارگاه های آموزشی ویژه اساتید، کارکنان و دانشجویان  نموده است .

برنامه جامع دانشگاه های عاری از دخانیات دارای سه بخش مهم است:

مرحله اول : حمایت گیری و استقرار

مرحله دوم : توانمند سازی و اجرای برنامه

مرحله سوم: ارزشیابی برنامه